Kekemelik Hakkında Mutlaka Bilmeniz Gerekenler

UYGULAMALI DAVRANIŞ ANALİZİ – UDA
24 Mart 2020
Artikülasyon (Sesletim) Bozukluğu ve Fonolojik (Sesbilgisel) Bozukluk
21 Nisan 2020

Konuşmamız çoğu zaman pürüzsüz bir şekilde sürmez. Zaman zaman birtakım akıcısızlıklar(konuşmadaki bozulmalar, duraksamalar) yaşarız. Konuşmamıza ‘ııı…’, ‘şey’, ‘yani’ gibi doldurucular ekleriz. Yaşadığımız bu doğal akıcısızlıklar kekemelikten oldukça farklıdır. Evet, kekemelik de konuşmanın akıcılığını sekteye uğratan bir durumdur. Ancak kekemelik konuşma bozukluğu türlerinden biridir. Kekemelik, en temel tanımıyla, konuşmada

  • Hecelerin (ki-ki-kitap), kelimelerin (ayı-ayı-ayı-…) ya da ifadelerin (benim adım, benim adım…) tekrarlanması,
  • Seslerin uzatılması (anne sssssu ver),
  • Belirli seslerin, hecelerin üretilirken durdurulması (k… (durdurma)…kalem)

Şeklinde davranışlarla kendini gösteren bir konuşma bozukluğudur. Yukarıdaki davranışların bir ya da daha fazlasını gösterebildiği gibi başı geriye atma, göz kırpma gibi yüzde ve bedende istenmeyen davranışlar da kekemeliğe eşlik edebilmektedir.

Kekemelik genellikle 2 ve 6 yaşları arasında ortaya çıkar. Çoğu çocukta 6 aydan kısa bir sürede kendiliğinden iyileşme gösterir. Bazı çocuklarda bu durum kronik hale gelerek yetişkinliğe kadar devam edebilir. Kekemeliğin tek bir nedeni yoktur. Sanılanın aksine korku vb. psikolojik etmenler kekemeliğin sebebi değildir. Genetik ve beyin faktörü kekemeliğin olası sebepleridir. Kekemeliği olan çoğu kişinin ailesinde de kekemelik öyküsü bulunmaktadır. Kekemeliği olan bireylerin beyinleri konuşma sırasında farklı çalışmaktadır. Kekemeliğin zekâ ile bir ilişkisi yoktur. Kekemeliği olan bireyler daha zekidir veya kekemeliği olan bireylerin zekâlarında bir problem vardır gibi bir durum söz konusu değildir. Kekemeliğe cinsiyet açısından bakıldığında erkekler daha çok risk altındadır.

Peki, çocuğunuzun kekemeliği kalıcı olabilir mi? Ne zaman yardım almanız gerekir?

  • Çocuğunuz 6 aydan fazla bir süredir kekeliyorsa,
  • Kekemeliği 3 yaş sonrasında ortaya çıktıysa,
  • Çocuğunuzun kekemeliği giderek artıyorsa,
  • Ailede kekemeliği olan bir birey varsa,
  • Çocuğunuz başka bir dil- konuşma bozukluğuna sahipse,

Bir an önce bir dil ve konuşma terapistiyle iletişime geçmelisiniz. Erken müdahale kekemelik davranışlarının azalmasına yardımcı olabilir.